Ładunek jest opóźniony, a kierowca ma już za sobą prawie cały limit z dwóch tygodni. Za przekroczenie 90 godzin jazdy kara dla przewoźnika zaczyna się od 250 zł, ale kwota rośnie wraz z rozmiarem naruszenia, a wynik kontroli zależy też od tego, jakie jazdy wliczono do limitu.

Za przekroczenie limitu odpowiada także sposób rozliczenia jazdy
- 90 godzin to łączny limit prowadzenia pojazdu w dwóch kolejnych tygodniach.
- 250 zł wynosi kara dla przewoźnika za przekroczenie limitu o mniej niż 10 godzin.
- Limit liczy się dla kolejnych tygodni kalendarzowych, od poniedziałku do niedzieli.
- Jazd wyłączonych spod rozporządzenia nie dolicza się do limitu z art. 6 ust. 3.
- Odwołanie od decyzji wnosi się w ciągu 14 dni od jej doręczenia.
Przekroczenie 90 godzin oznacza karę zależną od liczby nadgodzin
Limit obejmuje łączny czas prowadzenia pojazdu w dwóch kolejnych tygodniach kalendarzowych. Oznacza to, że sprawdza się osobno pary sąsiadujących tygodni, a nie dowolne 14 dni liczone od początku trasy. Zasada wynika z art. 6 ust. 3 rozporządzenia (WE) nr 561/2006.
Polski taryfikator wskazuje karę pieniężną dla przewoźnika. Według załącznika do ustawy o transporcie drogowym wysokość zależy od skali przekroczenia:
| Przekroczenie limitu | Kara dla przewoźnika |
|---|---|
| Poniżej 10 godzin | 250 zł |
| Od 10 do poniżej 15 godzin | 350 zł |
| Od 15 do poniżej 22 godzin i 30 minut | 550 zł |
| Od 22 godzin i 30 minut | 700 zł za każdą rozpoczętą godzinę w tym przedziale |
Przykład: kierowca prowadził przez 56 godzin w jednym tygodniu i 35 godzin w następnym. Łącznie daje to 91 godzin, czyli przekroczenie o godzinę, które mieści się w pierwszym przedziale kary. Nie należy utożsamiać tej sankcji z ewentualną odpowiedzialnością kierowcy za odrębne naruszenia.
90 godzin nie oznacza 90 godzin pracy ani jazdy w dowolnych 14 dniach
Przy rozliczeniu łatwo pomylić czas jazdy z całym czasem pracy. Załadunek, rozładunek i inne czynności służbowe nie są czasem prowadzenia pojazdu, choć mogą podlegać odrębnym regułom czasu pracy. Do limitu dwutygodniowego wlicza się czas jazdy objęty rozporządzeniem, a nie wszystkie aktywności zapisane na karcie kierowcy.
Istotne rozstrzygnięcie przyniósł wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C‑477/22. Trybunał wyjaśnił, że do limitu nie wlicza się prowadzenia pojazdu w przewozach wyłączonych spod stosowania rozporządzenia 561/2006. To rozróżnienie może zmienić wynik kontroli, jeśli kierowca w tym samym okresie wykonywał różne rodzaje przewozów.
Uważam, że najbezpieczniej analizować zapis z tachografu razem z dokumentami przewozowymi. Sam wydruk sumy godzin może nie pokazywać, czy każda z zarejestrowanych jazd wchodzi do tej kalkulacji.
Przed oceną naruszenia sprawdź, co dokładnie pokazują dane
Wynik bliski granicy nie powinien być oceniany wyłącznie na podstawie tygodniowego zestawienia. Najpierw trzeba ustalić, czy chodzi o dwa właściwe tygodnie kalendarzowe, a potem odróżnić jazdę objętą przepisami od innych aktywności.
| Sytuacja | Możliwy skutek | Co zrobić |
|---|---|---|
| Suma obejmuje dwa kolejne tygodnie od poniedziałku do niedzieli | Można ocenić przekroczenie limitu | Porównać czas jazdy w obu tygodniach z zapisami tachografu |
| Raport obejmuje dowolne 14 dni | Wynik może nie odpowiadać ustawowemu sposobowi liczenia | Przeliczyć kolejne pary tygodni kalendarzowych |
| Do sumy dodano jazdę w przewozie wyłączonym z rozporządzenia | Przekroczenie mogło zostać zawyżone | Ustalić charakter przewozu i sprawdzić dokumenty potwierdzające jego zakres |
| Jazda i inne czynności zostały zsumowane | Czas pracy może zostać błędnie uznany za czas prowadzenia | Rozdzielić aktywności z karty i wydruków tachografu |
Skala naruszenia jest klasyfikowana także w wykazie naruszeń, który rozróżnia przekroczenie poniżej 10 godzin, od 10 do poniżej 15 godzin oraz wyższe przedziały. Kategorie te znajdziesz w wykazie naruszeń dotyczącym czasu prowadzenia pojazdu. Klasyfikacja pomaga ocenić wagę naruszenia, ale sama nie zastępuje sprawdzenia kwoty z taryfikatora.
Po kontroli liczą się protokół, dokumenty i termin odwołania
Jeśli ustalenia inspektora budzą zastrzeżenia, zacznij od sprawdzenia protokołu i wskazanej w nim podstawy prawnej. Porównaj okresy rozliczeniowe, wydruki tachografu, dane pobrane z karty oraz dokumenty, które potwierdzają rodzaj wykonywanego przewozu. Nie czekaj z reakcją na decyzję, bo termin odwoławczy biegnie od jej doręczenia.
Od decyzji WITD odwołanie wnosi się do Głównego Inspektora Transportu Drogowego za pośrednictwem organu, który ją wydał. Termin wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji, zgodnie z informacją o trybie odwoławczym GITD. W odwołaniu wskaż konkretny błąd, na przykład nieprawidłowe tygodnie, błędnie zaliczoną jazdę albo rozbieżność między wyliczeniem a zapisem tachografu.
Ustawa przewiduje też okoliczności, w których kary można uniknąć, jeśli przewoźnik zapewnił właściwą organizację pracy i prawidłowe zasady wynagradzania. Samo stwierdzenie, że kierowca przekroczył limit, nie przesądza więc automatycznie o wyniku postępowania. Dowody dotyczące organizacji przewozu i nadzoru powinny być oceniane razem z zapisami z tachografu.
Najpierw prawidłowa suma, potem ocena kary
Przy podejrzeniu przekroczenia nie opieraj się na jednym raporcie ani na sumie godzin pracy. Zweryfikuj pary kolejnych tygodni kalendarzowych, zakres przewozów uwzględnionych w obliczeniu i rzeczywisty czas prowadzenia; dopiero wtedy porównuj wynik z taryfikatorem. Ten tekst ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady prawnej, dlatego przed złożeniem odwołania lub innym działaniem w sprawie skonsultuj dokumenty z prawnikiem specjalizującym się w transporcie drogowym.